Een lettertype kiezen voor je merk lijkt een kleine beslissing, maar je ziet het resultaat overal terug. Het staat op je website, je offertes, je gevel en je bestelwagen. Een strak schreefloos lettertype vertelt iets anders dan een klassieke letter met schreven. Daarnaast heeft elk lettertype een licentie die bepaalt waar je het mag gebruiken. In dit artikel lees je hoe je een keuze maakt die vormelijk en juridisch klopt.
Een lettertype kiezen begint bij je merk
Vertrek niet van een lijst met mooie letters, maar van wat je bedrijf wil uitstralen. Een advocatenkantoor wil vaak rust en traditie tonen. Een technisch bedrijf kiest eerder voor precisie, en een speelgoedwinkel voor warmte. Leg je merkomschrijving dus naast elke kandidaat en vraag je af of de letter dezelfde toon heeft.
Kijk ook naar je logo. Bevat het al tekst, dan moet het lettertype daarbij passen zonder het na te apen. Twee bijna gelijke letters naast elkaar ogen als een vergissing. Een duidelijk contrast, bijvoorbeeld een smalle letter voor koppen en een open letter voor lopende tekst, werkt meestal beter.
Leesbaarheid op papier en op scherm
Een letter die op een affiche indruk maakt, kan op een smartphone vermoeiend lezen. Test kandidaten daarom in echte situaties: een lange alinea op een gsm, een kleine voetnoot op een factuur, een kop op een gevelbord. Let op het verschil tussen gelijkende tekens zoals de kleine l, de hoofdletter I en het cijfer 1. Kijk ook of de cijfers goed leesbaar zijn in tabellen en prijzen.
Controleer verder of het lettertype alle tekens bevat die je nodig hebt. Denk aan letters met accenten zoals é, ë en ç voor Franstalige klanten, het euroteken en eventueel andere alfabetten. Bovendien loont het om een familie met voldoende gewichten te kiezen, van licht tot vet. Variabele lettertypes bevatten al die gewichten in één bestand, wat op een website laadtijd kan besparen.
Eén familie of een combinatie
Veel merken hebben genoeg aan één goede familie met verschillende gewichten. Dat houdt alles rustig en eenvoudig. Wil je meer karakter, dan combineer je een opvallende letter voor koppen met een sobere letter voor tekst. Hou het wel bij twee families, want drie of meer maken een ontwerp snel onrustig.
Spreek ook een reserveletter af. In een e-mail of een gedeeld document heeft niet iedereen jouw lettertype geïnstalleerd. Leg dus vast welke standaardletter, zoals Arial of Georgia, in die gevallen de plaats inneemt. Zo blijft zelfs een snelle mail herkenbaar. Kies daarbij een reserveletter met ongeveer dezelfde breedte, zodat je teksten niet plots langer uitvallen.
Leg je keuze vast in je huisstijl: welke letter voor welke toepassing, in welke grootte en met welke regelafstand. Zo gebruikt iedereen in je bedrijf dezelfde typografie, ook in een eenvoudige Word-offerte. Meer over hoe dat in een geheel past, lees je bij een huisstijl laten ontwerpen.
Waarom de licentie telt bij een lettertype kiezen
Een lettertype is software, en voor software heb je een licentie nodig. Bij commerciële lettertypes koop je vaak aparte licenties per toepassing. Je hebt dan bijvoorbeeld een licentie om op je computer drukwerk te ontwerpen en een andere voor je website. Voor een app komt er soms nog een bij. Weblicenties hangen bovendien soms af van het aantal bezoekers.
Let ook op wie de licentie bezit. Koopt je ontwerper of webbouwer een licentie op eigen naam, dan geldt die niet altijd voor jouw bedrijf. Vraag daarom dat de licentie op naam van je bedrijf staat, of koop ze zelf.
Wie bij het lettertype kiezen de licentie overslaat, loopt een risico. Een letter die op de computer van je ontwerper staat, mag je daarom nog niet zomaar op je website zetten. Lees dus altijd na wat de licentie toelaat, en bewaar het bewijs van aankoop bij je huisstijlbestanden. Zo heb je later geen discussie als je website of app uitbreidt.
Gratis lettertypes en de Open Font License
Er zijn ook uitstekende gratis lettertypes. Veel daarvan vallen onder de SIL Open Font License. Die licentie laat je de letter gebruiken in drukwerk, logo’s en op websites, zonder vermelding. Je mag ze ook aanpassen en verder verspreiden, onder enkele voorwaarden. Pas je een letter aan, dan moet je soms de naam wijzigen als de makers een gereserveerde naam hebben vastgelegd.
Gratis betekent dus niet zonder regels, maar de regels zijn wel ruim en duidelijk. Voor veel kmo’s is zo’n letter een verstandige keuze, omdat je ze overal kan inzetten zonder extra kosten bij elke nieuwe toepassing.
Wil je hulp bij een lettertype kiezen dat bij je merk past en overal mag, lees dan meer over ons grafisch ontwerp of neem contact op.
